Początek szlaku znajduje się w pobliżu MOR Horodyszcze na szlaku Green Velo, w północnej części powiatowego miasta Chełm. Z tego miejsca trasa prowadzi brzegiem sztucznego Zalewu Stańków, będącego miejskim kąpieliskiem, miejscem rekreacyjnym i łowiskiem wędkarskim. Zalew ten powstał w wyniku zalania wodą wyrobisk dawnej kopalni kredy i składa się z dwóch, przedzielonych groblą, zbiorników. To doskonałe miejsce na odpoczynek w gorący, letni dzień.
Leśne ostępy Chełmskiego Parku Krajobrazowego
Pętla rowerowa przez Lasy Czułczyckie i Chełmski Park Krajobrazowy — 19,45 km ciszy, dzikiej przyrody i ostoi ptactwa na północnych obrzeżach Chełma.
Punkty na trasie
Punkty na trasie
-
1
MOR Chełm-Horodyszcze (start)
Miejsce obsługi rowerzystów na szlaku Green Velo — parking, stojaki, tablica informacyjna. Horodyszcze, przy Zalewie Stańków
-
2
Zalew Stańków
Zbiornik retencyjny otoczony zielenią. Widok na wodę i okoliczne łąki — dobry punkt na pierwszy postój. StańkówZalew to królestwo żółwia błotnego, a jest to wyjątkowy w skali kraju gatunek wpisany do Polskiej Czerwonej Księgi Zwierząt. Zbiornik o powierzchni około 43 ha stanowi ostoję dla wielu chronionych ptaków, w tym mew, rybitw i dzikich kaczek. Szczególną uwagę powinien przykuć bąk – niezwykle rzadki i zagrożony wyginięciem ptak.
Od zalewu rozpoczyna się ścieżka przyrodniczo-historyczna „Stańków” (o długości od 2 do 6 km). Prowadzi ona w stronę miejscowości Nowiny, a na jej trasie można podziwiać dawną letnią rezydencję chełmskich biskupów prawosławnych, zabytkowe leśniczówki oraz dawną wyłuszczarnię nasion.
Z kolei szlak „Leśne Ostępy Chełmskiego Parku Krajobrazowego” pozwala poczuć klimat Lasów Czułczyckich i okolicznych bagien.
-
3
Wjazd do Lasów Czułczyckich
Granica parku krajobrazowego. Droga przechodzi z otwartego terenu w gęsty las mieszany. Granica Chełmskiego Parku KrajobrazowegoW sercu Lasów Czułczyckich znajduje się rezerwat przyrody Kanstry. To miejsce, gdzie chroniony jest naturalny charakter lasu dębowo-grabowego i boru mieszanego. Można tu poczuć się jak w pierwotnej puszczy. Wiele drzew osiąga tu wymiary pomnikowe, a powalone pnie pozostawione naturalnemu rozkładowi tworzą niesamowity ekosystem dla mchów, porostów i owadów.
Podobnie jak wiele lasów na Lubelszczyźnie, Lasy Czułczyckie były niemym świadkiem wydarzeń II wojny światowej. W głąb lasu prowadzą stare drogi, które w czasach okupacji służyły partyzantom jako drogi przerzutowe i miejsca schronienia. Można tu natknąć się na skromne miejsca pamięci.
-
4
Ostoja ptactwa
Punkt obserwacyjny przy siedliskach bocianów czarnych i żurawi. Warto zatrzymać się z lornetką. Lasy CzułczyckieW przeciwieństwie do swojego białego kuzyna, bocian czarny jest skrajnie płochliwy i unika ludzi. Punkt obserwacyjny pozwala podglądać te ptaki w ich naturalnym środowisku – gęstych, podmokłych lasach. Bocian czarny buduje gniazda na potężnych, starych drzewach (często dębach), a nie na dachach domów. Zobaczenie go w locie nad Lasami Czułczyckimi to prawdziwe szczęście i dowód na niezwykłą czystość tutejszego ekosystemu.
-
5
„Cichy Kąt”
Planowany rezerwat przyrody — najdzikszy i najbardziej odludny fragment trasy. Lasy Czułczyckie„Cichy Kąt” w pełni zasługuje na swoją nazwę. Ze względu na położenie w głębi kompleksu Lasów Czułczyckich, dociera tu bardzo mało osób. Brak szumu dróg i cywilizacji sprawia, że jedynymi dźwiękami są odgłosy ptaków i szelest liści. Cisza sprzyja bytowaniu dużych ssaków. Często można tu natknąć się na ślady łosi, które uwielbiają podmokłe i gęste partie tego rezerwatu.
-
6
Polana leśna
Punkt odpoczynkowy z ławkami i miejscem na ognisko. Idealny na drugie śniadanie. Lasy CzułczyckieLeśne tereny, przez które biegnie szlak, są może dość monotonne, ale za to pozwalają na obserwacje natury. Na szlaku zobaczyć można, upamiętnione krzyżem i tablicą, miejsce potyczki partyzantów podziemia antykomunistycznego z siłami MO i SB z 1945 roku, a także wielki, drewniany budynek łuszczarni nasion oraz pomnikową, piękną sosnę z zawieszoną na niej kapliczką Matki Boskiej.
-
7
Powrót nad Zalew Stańków
Widok na zalew z drugiej strony — inny kąt, inne światło. StańkówOstatni odcinek szlaku biegnie wzdłuż rzeki Uherki i jest szczególnie malowniczy. Szlak kończy się w miejscowości Ruda, w pobliżu MOR na szlaku Green Velo. Wrócić do Chełma można tą samą trasą lub szlakiem Green Velo przez wieś Leśniczówka, co dodatkowo pozwala zobaczyć ciekawy rezerwat „Bagno Serebryskie”. Taka pętla liczyć będzie 35 kilometrów i stanowi interesującą, kilkugodzinną wycieczkę rowerową.
-
8
MOR Chełm-Horodyszcze (meta)
Powrót do punktu startowego. Pętla zamknięta. Horodyszcze, przy Zalewie Stańków
Informacje praktyczne
MOR Chełm-Horodyszcze znajduje się przy drodze wojewódzkiej 812 (kierunek Włodawa), ok. 5 km na północ od centrum Chełma. Dojedziesz tu rowerem ze śródmieścia szlakiem Green Velo (ok. 15 min) lub samochodem — jest parking.
Bezpłatny parking przy MOR Chełm-Horodyszcze, obok Zalewu Stańków. Zmieści ok. 20 samochodów. W sezonie letnim w weekendy bywa tłoczno — warto przyjechać wcześniej.
Lornetka — to trasa dla miłośników ptaków! Krem na komary (las + woda = dużo owadów, szczególnie latem). Lekka kurtka przeciwdeszczowa na wypadek zmiennej pogody. Obuwie na twardszym podłożu — większość trasy to utwardzone drogi leśne, ale po deszczu mogą być błotniste fragmenty.
Na trasie nie ma sklepów ani punktów gastronomicznych — zabierz ze sobą zapas wody i prowiant. Najbliższy sklep — w Horodyszczu, ok. 1 km od startu.
1. Lasy Chełmskiego Parku Krajobrazowego
2. Zalew Stańków w Chełmie
3. Pomnik upamiętniający żołnierzy podziemia komunistycznego
4. Drewniany budynek łuszczarni nasion
5. Pomnikowa sosna z kapliczką
6. Dolina rzeki Uherki.